blog

In 7 stappen naar een top verlichtingsplan in BIM

verlichting

Een verlichtingsplan maken in BIM blijft een terugkomende uitdaging bij elk BIM-project.

In 7 stappen naar een top verlichtingsplan in BIM
Blog door Ismael Kassrioui, e-modelleur en eigenaar van Cadique elektrotechnisch tekenburo 

 

De meeste verlichtingsleveranciers weten er vaak ook geen raad mee als het om een BIM-project gaat. En daardoor heeft de BIM-modelleur elektrotechniek te maken met een niet efficiënte workflow. 

 

BIM-modellen van hoge kwaliteit

Het bovenstaande verhaal was voor mij de aanleiding geweest, om eens te gaan kijken naar een slimmere, simpele en betere workflow. Voor mij als BIM-modelleur elektrotechniek is het elke keer weer een uitdaging om zaken efficiënter en beter te modelleren. Mijn BIM-modellen moeten van hoge kwaliteit zijn, tegen het minst aantal modelleeruren. Dat blijft altijd mijn streven. Dit is altijd weer een uitdaging, omdat je vaak te maken krijgt met andere bouwpartners die een andere werkwijze hebben. En processen die niet op elkaar zijn afgestemd. 

 

BIM-verlichtingsplan in 7 stappen

In deze blog geef ik aan hoe je in 7 simpele stappen een top-verlichtingsplan maakt in BIM. Ik hou ervan om het echt praktisch en simpel te houden, zodat je er meteen mee aan de slag kunt. Om dit voor elkaar te krijgen, zou je moeten samenwerken met verschillende bouwpartners en leveranciers. De voorkeur gaat uiteraard naar vaste bouwpartners en leveranciers. 

 

Stap 1 Zorg voor een goed bouwkundig BIM-model

Het enige wat hiervoor van belang is, is dat de ruimtes in het bouwkundig model voorzien zijn van de juiste rooms met roomtags. Spreek met de architect af dat hij zijn rooms netjes modelleert in zijn bouwkundig model. Deze rooms (ruimtegeometrie) kun je later gebruiken in je elektro-model. Hiermee kan je binnen een paar klikken spaces aanmaken.

Stap 2 Maak spaces aan in jouw model

Wanneer er rooms aanwezig zijn in het bouwkundig model, is het een fluitje van een cent om spaces aan te maken in je eigen model. Het enige waar je goed op moet letten, is dat je de juiste offset (hoogte) meegeeft aan je ruimtegeometrie. Wanneer je dat niet doet, neemt hij automatisch je default-instellingen mee. Deze fout heb ik al eens gemaakt.

Stap 3 Exporteer al je ruimtes naar een STF-bestand

Nu je alle ruimtes hebt voorzien van spaces, gaan we al deze ruimtes exporteren naar een STF-bestand. Dit kan je doen met de gratis STF Exporter plug-in binnen Revit. Maar het is ook mogelijk met andere applicaties binnenRrevit. Zelf gebruik ik hiervoor Stabicad for Revit maar dit is geen pre.

Stap 4 Revit vs Dialux

Nu je een STF-file in je pocket hebt, kun je binnen Dialux deze STF-bestanden importeren om je lichtberekeningen te maken. Zelf gebruik ik Dialux 4.13 en Dialux evo. Het verschil tussen deze 2 is dat je bij Dialux 4.13 STF kunt importeren en exporteren en bij Dialux evo alleen kunt importeren. Daarom gaat mijn voorkeur naar Dialux 4.13 omdat ik ook wil exporteren.  

Stap 5 Betrek je verlichtingsleverancier in het proces

Meestal worden de lichtberekeningen gemaakt door de verlichtingsleverancier. Dit doen ze meestal aan de hand van de aangeleverde 2D-tekeningen. Nu wordt dat gedaan aan de hand van de STF- bestanden die ik aanlever. Dit is vele malen nauwkeuriger, omdat deze input rechtstreeks uit je 3D komt. Nadat de lichtleverancier de lichtberekeningen heeft gemaakt, is het van groot belang dat hij alle verlichtingsarmaturen voorziet van IES-bestanden. IES kan je zien als lichthoeveelheid dat aanwezig is in elke lichtbron. Nu kan de lichtleverancier alle lichtberekeningen, plus bijbehorende data exporteren naar STF.

Stap 6 Importeer alle verlichting in je BIM-model

Het is nu alleen maar een kwestie van het importeren van het STF-bestand van jouw verlichtingsleverancier binnen jouw revitmodel. Alle verlichting wordt nu netjes ingeladen in exact de juiste positie. Je kunt later eventueel de verlichtingssymbolen vervangen met de juiste geometrie.

Wanneer je nu naar je armaturenschedule gaat, zie je dat er een hoop parameters automatisch zijn ingevuld. Dit is data dat meegekomen is vanuit de lichtleverancier.

Stap 7 Haal aanvullende data binnen met Excel

Wanneer je nog wat data mist voor bijvoorbeeld een uitgebreide armaturenlijst of tellijst, is dit geen ramp. Ik heb hiervoor een programmeerscript gemaakt in Dynamo. Dat zorgt dat alle data vanuit Revit geëxporteerd wordt in Excel. En wat je verandert in Excel, krijg je ook automatisch in jouw Revit-model. In de praktijk laat ik dit Excelbestand invullen door mijn verlichtingsleverancier.

 

De eerste 5 stappen zijn echt minutenwerk. Bij stap 6 kost vooral het inladen van de verlichting in je BIM-model wat tijd. Wat betreft stap 7, als je goede standaard-schedule hebt voor je verlichting, is dit ook minutenwerk.

 

Werk samen in BIM met een goede verlichtingsleveranciers

De bovenstaande workflow heb ik al met verschillende verlichtingsleveranciers gedaan. Veruit de beste ervaring heb ik met M-Light International. Want naast goede STF-bestanden leveren ze op aanvraag ook de juiste Revit-families van al hun toegepaste verlichting. Met eventuele Excelbestanden die ik kan gebruiken in mijn model. Hiermee reduceer ik qua tijd 40% tot wel 60%. Maar wat vooral belangrijk is, is dat je een kwalitatief goed verlichtingsplan krijgt in je BIM-model. 

 

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels