artikel

Grootschalige productie van groene waterstofgas in de planning

energie

Niet alleen Gasunie onderzoekt met partners de mogelijkheden van de productie en het transport van groene waterstof. Ook Tata Steel denkt na over de productie van groene waterstof op haar terrein in IJmuiden.

Grootschalige productie van groene waterstofgas in de planning

Gasunie Deutschland, TenneT en Thyssengas zijn als partners gestart met de planning van de bouw van een 100 MW zogeheten power-to-gas-installatie. In deze installatie wordt duurzame elektrische energie via elektrolyse omgezet in waterstof. Bij oplevering – hetgeen in fasen zal gebeuren vanaf 2022 – zal het volgens deze partijen de grootste power-to-gas-installatie van Duitsland zijn.

 

Leestip: Wat is waterstof

 

Waterstof uit windenergie

De pilotinstallatie komt in de buurt van een transformatorstation van TenneT in Nedersaksen in het noorden van Duitsland, waar stroom van windmolens op zee samenkomt en verder verdeeld wordt. Op momenten dat er meer windstroom is dan gebruikers nodig hebben kan de stroom in waterstof worden omgezet. Door energie-overschotten van windmolens op te slaan in waterstof krijgt TenneT meer flexibiliteit in zijn netwerk.

Door energie-overschotten van windmolens op te slaan in waterstof krijgt TenneT meer flexibiliteit in zijn netwerk.

Power to gas op industriële schaal

Dat is nodig omdat door de groei van weersafhankelijke elektrische energie uit wind en zon, het steeds een grotere uitdaging is om de elektriciteitsnetten in balans te houden. Dan biedt omzetting in waterstof uitkomst. “De op zee opgewekte groene energie kan dan in gasvorm ingezet worden in de industrie in het Ruhrgebied, in de mobiliteit, of tijdelijk ondergronds worden opgeslagen,” zo laat Gasunie weten, die aangeeft de pilot te starten om “ervaring op te doen met power-to-gas op industriële schaal.”

 

Leestip: Waterstof als alternatief voor aardgas in cv-ketels

 

Waterstofgas en zuurstof

Ook Nouryon – voorheen AkzoNobel Specialty Chemicals – verkent samen met Tata Steel en Port of Amsterdam de haalbaarheid van een 100 MW waterelektrolysefabriek (power to gas, red.) voor de productie van maximaal 15.000 ton waterstof per jaar – plus zuurstof – op het terrein van Tata Steel in IJmuiden. Een definitief investeringsbesluit verwacht men in 2021. De bedrijven willen de technologie verder opschalen.

Waterstof en emissies

Nouryon zal de fabriek gaan beheren, terwijl Tata Steel de zuurstof gaat gebruiken voor de verduurzaming van zijn productieprocessen. De partijen willen samen de verschillende routes verkennen om emissies van staalfabrieken om te zetten in bruikbare chemicaliën, bijvoorbeeld door waterstof te combineren met emissies uit staalproductie om nieuwe grondstoffen te maken. Port of Amsterdam richt zich op de infrastructuur voor de verdere distributie van groene waterstof.

Circulaire waardeketens

Knut Schwalenberg, Managing Director Industrial Chemicals van Nouryon. “Groene waterstof is een realistisch alternatief voor fossiele grondstoffen. Ook maakt het nieuwe vormen van groene chemie mogelijk zoals het gebruik van emissies van staalproductie, CO2 of afval voor de productie van kunststoffen. Dit maakt de overstap naar nieuwe, circulaire waardeketens mogelijk.”

CO2-neutrale staalproducent

Hans Fischer, CEO van Tata Steel Europe. “Dit project kan een opstap zijn om in de toekomst grote hoeveelheden betaalbare waterstof beschikbaar te maken, en hierbij ons in staat te stellen een CO2-neutrale staalproducent te worden.”

Gasunie en waterstof

In Nederland is Gasunie verder op diverse projecten met waterstof bezig. Zo kijkt onder de naam North Sea Wind and Power Hub, Gasunie samen met TenneT, het Deense Energinet.dk en de Rotterdamse Haven naar grootschalige omzetting van windenergie. Gedacht wordt aan eilanden in de Noordzee waar groene stroom van de uitgestrekte windparken op zee samenkomt. Die energie zou behalve via kabels, op termijn ook in de vorm van waterstofgas naar land kunnen worden gebracht.

In Nederland is Gasunie verder op diverse projecten met waterstof bezig. Zo kijkt onder de naam North Sea Wind and Power Hub, Gasunie samen met TenneT, het Deense Energinet.dk en de Rotterdamse Haven naar grootschalige omzetting van windenergie. Gedacht wordt aan eilanden in de Noordzee waar groene stroom van de uitgestrekte windparken op zee samenkomt.

Gasunie en ENGIE

Ook sprak Gasunie half oktober 2018 de ambitie uit om samen met ENGIE op grote schaal de inzet van groene waterstof mogelijk te maken, te beginnen met een haalbaarheidsstudie voor de bouw van een 100 MW elektrolyse-installatie die aan het begin van het volgende decennium op een locatie in het noorden van Nederland gerealiseerd zou moeten worden.

Waterstofketen op grote schaal

De locatie is gekozen vanwege “de aanwezigheid van groene stroom (Gemini windpark, Norned kabel en in 2019 ook de Cobra-kabel), het goede en uitgebreide al bestaande gasinfranetwerk, de gasopslagmogelijkheden en de aanwezigheid van grote industriële gebruikers van waterstof. De ambitie is om de waterstofketen vervolgens op weg naar 2030 stapsgewijs verder uit te bouwen naar grote schaal.”

Waterstof basistransportnet

Gasunie denkt verder aan een landelijk basistransportnet voor waterstof, grotendeels gebaseerd op hergebruik van bestaande gastransportnetwerk. “Daarmee kunnen de grote industriële centra in Nederland met elkaar worden verbonden. Industrieën gebruiken nu al waterstof, maar zullen voor de verduurzaming van hun hogetemperatuurprocessen in de toekomst veel groene waterstof nodig hebben. Ook als schone brandstof voor auto’s, vrachtwagens en bussen is waterstof interessant.”

Waterstof uit zonne-energie

In Zeeuws-Vlaanderen is Gasunie Waterstof Services al gestart met een waterstofleiding, die gebruik maakt van een bestaande aardgasleiding. In Noord-Nederland is dochter Energystock aan de slag met HyStock, een 1 MW pilotproject waar zonne-energie uit 4.500 zonnepanelen wordt omgezet in groene waterstof.

Waterstofproductie op kleine schaal

Netbeheerder Stedin experimenteerde eerder al druk met de omzetting van elektriciteit in gas. Op Ameland liep van 2007 tot 2012 een proef waarbij uit water door middel van elektrolyse waterstof en zuurstof werd geproduceerd. En sinds de herfst van 2014 worden dertig woningen in een appartementencomplex in de Rotterdamse wijk Rozenburg zelfs voorzien van synthetisch – en voor de bewoners gratis – methaan. Dat wordt verkregen door waterstof uit elektrolyse in een vervolgstap met CO2 te methaniseren.

 

Reageer op dit artikel